Lokalny biznes, otoczenie, kwalifikacje pracowników

Transfer wiedzy do lokalnego biznesu, bardziej sprzyjające otoczenie dla firm, stałe podnoszenie kwalifikacji miejscowych pracowników – to obszary działań, na których powinny skupić się władze Podkarpacia i Świętokrzyskiego, aby podnieść atrakcyjność gospodarczą tych regionów. Analiza to efekt ponad rocznej pracy ekspertów KE i Banku Światowego, przeprowadzonej w ramach pilotażowej inicjatywy dla obszarów UE o niskich dochodach.
W Polsce w następstwie realizacji jednorocznej pilotażowej inicjatywy w ramach ukierunkowanej pomocy Komisji dla regionów UE o niskim wzroście lub o niskim dochodzie, wspieranej przez politykę spójności, uzyskano obiecujące rezultaty.
Eksperci Komisji i Banku Światowego, wraz z polskimi organami na szczeblu krajowym i lokalnym, pracowali przez ostatni rok nad zidentyfikowaniem rozwiązań sprzyjających ożywieniu rozwoju gospodarczego w województwie podkarpackim i świętokrzyskim we wschodniej Polsce, które to województwa charakteryzują się niskim dochodem.
Komisarz ds. polityki regionalnej Corina Crețu powiedziała: – Globalizacja przynosi za sobą tyle samo szans co wyzwań i dlatego nie powinnyśmy zostawiać żadnego europejskiego regionu w tyle. Rezultaty tej pilotażowej inicjatywy w dwóch polskich regionach o niskim dochodzie ukazują konieczność zrezygnowania z polityki odgórnej i nieuwzględniającej różnic. Regiony należy traktować jak partnerów. Powinno się im przekazywać środki na zmiany gospodarcze na podstawie dostosowanych strategii rozwojowych.
Zgodnie z ustaleniami ze sprawozdania Komisji dotyczącego potrzeb inwestycyjnych w regionach słabiej rozwiniętych, eksperci UE i organy lokalne określiły strategiczne priorytety i konkretne działania, które można szybko wdrożyć:
  • Przekazywanie wiedzy z uczelni do lokalnego środowiska biznesowego
Aby pomóc województwu podkarpackiemu w dalszym czerpaniu zysków z jego wiodącego sektora – przemysłu lotniczego i kosmicznego – i sprzyjać większej współpracy między przedsiębiorstwami a lokalnymi uniwersytetami, w regionie tym – przy wykorzystaniu finansowania UE – powstaje obecnie Centrum Transferu Technologii. Centrum to będzie się charakteryzować aktywnym podejściem nastawionym na klienta, ukierunkowanym na zrozumienie potrzeb lokalnych przedsiębiorstw i przedstawianie im dopasowanych rozwiązań z zakresu badań i rozwoju.
Centrum dokona również wyboru najbardziej obiecujących projektów uniwersyteckich z zakresu badań i rozwoju według ich potencjału rynkowego i zapewni pomoc w tworzeniu strategii biznesowej, marketingu i rozwoju produktów.
  • Poprawa otoczenia regionalnego dla przedsiębiorstw
Zakładanie przedsiębiorstw w województwie podkarpackim i świętokrzyskim może trwać ponad miesiąc, podczas gdy w innych województwach wystarcza na to tydzień. Inicjatywa koncentruje się na promowaniu wykorzystania platform internetowych, przekazywaniu przedsiębiorcom wskazówek dotyczących rejestrowania podmiotów gospodarczych i przyspieszeniu rozpatrywania wniosków złożonych w formie papierowej.
Ponadto przedsięwzięcie finansowane z UE będzie wkrótce umożliwiało proste i szybkie kojarzenie konsultantów i lokalnych MŚP na obszarach znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji w obu tych województwach, dzięki c04zemu przedsiębiorstwa te uzyskają strategiczną poradę i pomoc przy opracowywaniu nowych produktów oraz wchodzeniu na nowe rynki.
  • Udoskonalenie umiejętności lokalnej siły roboczej
Niedopasowanie umiejętności uzyskiwanych w systemie kształcenia i do umiejętności poszukiwanych na rynku pracy pozostaje znaczącym wyzwaniem w Polsce, w szczególności w województwie świętokrzyskim, w którym niezatrudnione osoby poniżej 25 roku życia stanowią 20 proc. ludności. W ramach pilotażowego projektu finansowanego przez UE 500 studentów zostanie przeszkolonych w przedsiębiorstwach, w oparciu o sektory inteligentnej specjalizacji w tym regionie. Projekt ma na celu stworzenie trwałych związków między lokalnymi uczelniami i przemysłem, przy jednoczesnej weryfikacji i aktualizacji szkolnych programów, tak aby dostosowywać te programy do popytu na określone umiejętności.
Dalsze działania
Na podstawie tych pierwszych pilotażowych projektów prowadzone są obecnie prace nad planem wdrażania podobnych projektów w innych polskich regionach, które potrzebują tego samego bodźca w zakresie konkurencyjności.
Kontekst
W czerwcu 2015 r. Komisja uruchomiła szeroko zakrojoną inicjatywę mającą na celu przeanalizowanie czynników hamujących wzrost i inwestycje w europejskich regionach o niskim dochodzie lub niskim wzroście w Unii Europejskiej. Pierwszy lokalny projekt został uruchomiony w marcu 2016 r. w dwóch polskich województwach, a wkrótce potem – następny projekt w dwóch regionach w Rumunii.
Zgodnie z tą inicjatywą, w sprawozdaniu opublikowanym w kwietniu 2017 r. wskazano potrzeby inwestycyjne, determinanty wzrostu gospodarczego, uwarunkowania makroekonomiczne i potrzeby w zakresie reform strukturalnych w tych regionach.
Inicjatywa ta stanowi część szerszych starań Komisji o zapewnienie regionom ukierunkowanej pomocy, tak aby mogły one poprawić sposób zarządzania funduszami polityki spójności i ich wykorzystywania (zob. MEMO 15/4654) oraz aby w większym stopniu przejęły odpowiedzialność za koordynację i określanie priorytetów w zakresie regionalnych strategii inwestycji i rozwoju.